Wetenschappelijk onderzoek over vaststellen Mobiliteitsklassen. Hoe betrouwbaar is dat?

De Praktijkrichtlijnen Fysieke Belasting, zoals je ze in de Arbocatalogi vindt, zijn geformuleerd aan de hand van de vijf door LOCOmotion ontwikkelde Mobiliteitsklassen. Dit classificatiesysteem staat ook wel bekend als MK5. Bekijk hier een video waarin de MK5 wordt uitgelegd. 

Onderzoekers vroegen zich af in hoeverre zorgverleners in staat zijn de juiste Mobiliteitsklasses vast te stellen. Om dat te onderzoeken maakten ze videomateriaal van echte cliënten en de deelnemers aan de studie moesten inschatten of de cliënt op de video een A, B, C, D of E was. Ze kregen een summiere uitleg over MK5 en kenden de cliënten die ze op de films zagen niet. In totaal voltooiden 147 deelnemers uit Vlaanderen en Nederland de beoordelingen. Na verloop van tijd herhaalden 75 beoordelaars de beoordelingen.

Dit laatste was nodig om de intrabeoordelaarsbetrouwbaarheid te kunnen berekenen. Stel je voor dat je een client bijvoorbeeld als C beoordeelt, beoordeel jij na enige tijd die client dan weer als C? Als dat vaak zo is intrabeoordelaarsbetrouwbaarheid hoog. Uit de studie komt matige overeenstemming (59) naar voren. 

Iets anders is de interbeoordelaarsbetrouwbaarheid. Stel je voor dat jij een client als B beoordeelt. Is het dan zo dat anderen dat ook doen? Die is voor de MK5 hoog: 82.  Waarbij je je kunt voorstellen dat na een wat intensievere instructie en het beter kennen van de client dan alleen van een korte video, de scores nog hoger zullen zijn. 

Om aan het eerste tegemoet te komen is op basis van de meest voorkomende missers (en waar de respondenten de meeste vragen over hadden) een aantal instructie video’s gemaakt, te bekijken via deze playlist.

Interessant is overigens dat de onderzoekers concluderen dat de MK5 ‘serves as an informative tool for initiating conversations about mobility for both healthcare providers and patients’. Om deze ‘conversations’ nog verder te stimuleren ontwikkelde het Vlaamse Woonzorgnet-Dijleland een set kaarten. Het idee is dat je als team eerst overlegt over welke Mobiliteitsklasse een bepaalde client heeft. Daarbij heeft elk teamlid zijn of haar eigen inbreng en legt dan de kaart met een bepaalde Mobiliteitsklasse op tafel. Bij consensus kan dit in het transferprotocol van de client worden vastgelegd. Als er geen consensus is, volgt het goede gesprek en uiteindelijk ook een besluit. Deze ‘Gesprekskaarten Mobiliteitsklasses’ zijn te bestellen in het LOCOmotion winkeltje.

Heb je interesse in de studie ‘The use of the MK5 Mobility Classes to improve safe patient handling: a reliability study’ van Aline Ollevier, Nico Knibbe, Bart Sorel, Fillip Buckens en Tania Goderis, zoals gepubliceerd in het British Journal of Nursing, 2025, Vol 34, No 1, 42-28? Download hier een exemplaar.